Przeglądając ogłoszenia o pracę możemy spotkać np. „Programista Java – praca zdalna”. W przypadku specjalisty z dziedziny IT jest to utrzymujący się od wielu lat trend. Ze względu na liczne obostrzenia oraz zalecenia rządów różnych państw wiele zawodów, które można wykonywać zdalnie zostało przeniesionych da zacisza domowego – często mowa o stanowiskach, które nie są aż tak kojarzone z możliwością pracy spoza biura jak programiści.

Home office – praca w domu

Wiele zawodów, których praca wymaga obsługi komputera od dawna ma możliwość pracy w sposób zdalny. W zasadzie jedynym wymogiem jest stały dostęp do Internetu oraz połączenie z firmową siecią np. przy pomocy VPN. Niesie to ze sobą wiele pozytywnych cech z czego najważniejszą jest niezależność miejsca naszego pobytu. Możemy pracować z domu, kawiarni, a jeśli mamy taką chęć nawet podczas podróży w pociągu.

Ludzie przyzwyczajeni do pracy z domu z pewnością doceniają liczne zalety. Wystarczy spojrzeć na oszczędności czasowe wynikające z braku potrzeby przebycia drogi często zakorkowanej do biura. Co za tym idzie również odpadają koszty podróży w postaci paliwa lub biletu. Inną zaletą jest większą elastyczność, gdyż w przypadku potrzeby przyjęcia przeglądu wentylacji w domu nie ma potrzeby brać zwolnienia. Również odbiór przesyłki od kuriera nie jest problemem, gdyż jesteśmy cały czas na miejscu.

Oczywiście taki rodzaj wykonywania pracy ma też swoje wady. Z pewnością utrudniony jest kontakt ze współpracownikami. Cierpią również zwykłe kontakty, gdyż w przerwie nie porozmawiamy z nikim przy kawie. Dla niektórych brak kontaktu na żywo może powodować dyskomfort psychiczny.

Forma zatrudnienia

Pracę zdalną mogą podjąć ludzie zatrudnieni na różne umowy. Wśród nich można wyróżnić:

    • umowę o pracę,
    • umowę zlecenie,
    • umowę o dzieło,
    • b2b (kontrakt przy samozatrudnieniu).

Freelancerzy są częstym przykładem pracowników wykonujących pracę z domów. Przykładem mogą być twórcy stron internetowych – często programiści PHP, redaktorzy rozmaitych portali, graficy, eksperci od marketingu.

Freelancerzy często z racji specyfiki wykonywanego zawodu pracują z domu. Wizyty w firmie klienta niejednokrotnie ograniczają się do podpisania umowy oraz zdania projektu. Choć i te mogą być zawarte korespondencją elektroniczną.

W zależności od sposobu zatrudnienia należy dokładnie ustalić sposób rozliczania czasu pracy ze swoim pracodawcą lub partnerem biznesowym. Szczególnie ważne są godziny pracy oraz możliwość jego podziału – czy możemy podzielić go na bloki czasowe. Warto z góry ustalić czy jesteśmy zobowiązani pracować w określonych dniach tygodnia oraz godzinach.

Jak wygląda przygotowanie do pracy zdalnej?

Aby pracownik mógł pracować zdalnie pracodawca musi zapewnić mu do tego warunki. Częstą praktyką jest przekazanie firmowego komputera, który zawiera pre instalowane oprogramowanie. Oczywiście po stronie pracownika obowiązkowe jest stabilne i szybkie połączenie z Internetem.

Dostęp VPN

Połączenie pracownika z siecią firmową często odbywa się przy pomocy VPN (ang. Virtual Private Network). Jej zadaniem jest tunelowanie ruchu pomiędzy komputerem zdalnym a siecią firmową. Zwiększa to poziom bezpieczeństwa oraz ułatwia zachować tajemnice firmowe, gdyż cały ruch przez niezabezpieczoną sieć publiczną jest szyfrowany.

Połączenie VPN zazwyczaj jest zestawiane przy pomocy odpowiedniej aplikacji. Przykładami mogą być:

  • OpenVPN,
  • Forti Client,
  • Cisco AnyConnect.

Szyfrowanie dysku

Tajemnice firmowe decydują o przewadze na rynku. Nie trudno wyobrazić sobie kradzież sprzętu lub po prostu zgubienie bagażu podczas podróży samolotem.

Na dyskach komputerowych mogą być przechowywane rozmaite dane, których wyciek może spowodować ogromne problemy. Weźmy pod uwagę informacje o aktualnie opracowywanym projekcie. O ile sam projekt może nie być tajny, tak już etap realizacji oraz rozwiązania techniczne nie powinny być znane nikomu poza klientem. Osobnym zagadnieniem są dane osobowe współpracowników oraz sprzętu firmowego. Jeżeli w firmie uruchomiony jest system ITSM, to wyciek danych może pomóc zidentyfikować urządzenia w firmie, adresację sieciową oraz wiele innych danych, które mogą pomóc w śledzeniu działania organizacji.

W tym celu dyski w komputerach są szyfrowane. Dzięki temu bez podania poprawnego klucza (najczęściej hasła) cała zawartość dysku jest niewidoczna dla osób niepowołanych. Ciekawym rozwiązaniem mogą być klucze sprzętowe, które pozwalają na autoryzację przy pomocy poręcznego urządzenia. Innym sposobem może być analiza biometryczna np. skan siatkówki oka lub odcisk palca.

Dostęp do intranetu

Intranet jest wydzieloną częścią sieci, do której dostęp mają pracownicy danej organizacji. Wprowadzenie intranetu do firmy może przynieść rozmaite korzyści. Pierwszą zaletą jest polepszenie komunikacji firmowej przez prowadzenie biuletynu firmowego, możliwość przeprowadzania badań (ankiet) wśród pracowników. Inną zaletą jest uproszczony dostęp do różnych zasobów organizacji np. dokumentów lub zasobów współdzielonych. Przykładem takiej platformy jest Microsoft Sharepoint.

W przypadku mniejszej firmy może wystarczyć  dostęp FTP. Przykładami aplikacji, która umożliwiają zdalny dostęp do zasobów zdalnych są WinSCP i FileZilla.

Oprogramowanie do zarządzania projektami

Niewątpliwie jeden z ważniejszych w przypadku tworzenia zaawansowanych projektów. Dobre zarządzanie pozwala na zwiększenie dynamiki projektu. W związku z tym każdy z programistów dostaje do wykonania zadania z pewnego obszaru. Menadżer projektu ma możliwość wyznaczenia priorytetu zadania oraz rozliczenia z wykonania go przez programistę. Jednym ze sposobów jest użycie odpowiedniego narzędzia. Przykładem może być Jira.

Praca zdalna – zalety

Wiele ludzi zadaje sobie to pytanie. W wielu przypadkach jest to kwestia osobistych preferencji, a czasami umiejętności organizacji pracy. Spójrzmy na plusy takiej formy zatrudnienia.

Brak dojazdów do biura

To chyba najczęściej wybierana zaleta wśród pracowników zdalnych. Niezależnie od środka lokomocji dojazd zawsze generuje dodatkowe koszty. W przypadku dojazdu samochodem jest to paliwo. Gdy zdecydujemy się na jazdę komunikacją potrzebujemy biletu na autobus lub pociąg. Dojazd do miejsca pracy w godzinach szczytu zwykle jest problematyczny. W godzinach szczytu miasto stoi zakorkowane, gdyż wszyscy próbują dostać się do miejsca pracy zazwyczaj o tej samej porze. Oznacza to wydłużenie czasu na podróż. Z kolei w komunikacji często jest duży tłok, który zmniejsza komfort podróży.

Niezależność miejsca zamieszkania od miejsca pracy

Możliwość pracy z dowolnego miejsca niesie za sobą szereg zalet. Przykładem jest praca dla zagranicznej firmy bez stałego wyjazdu. Oczywiście dla wielu ludzi może to być dodatkowa atrakcja, jednakże dla osób, które już posiadają rodziny jest to duże ułatwienie.
W przypadku osób kreatywnych częstą praktyką jest praca z ulubionej kawiarni. Dzięki temu mają pod ręką pyszną kawę oraz osoby, z którymi mogą rozmawiać.

Własna organizacja miejsca pracy

Każdy powinien zorganizować miejsce pracy tak, aby jak najwydajniej móc wykonywać swoje obowiązki. W domu mamy możliwość kupienia odpowiedniego biurka oraz krzesła. Niestety w biurze zazwyczaj znajdują się kupowane hurtowo meble, które mają być uniwersalne. Nie zawsze jednak oznacza, że będą dla nas wygodne.

Inną kwestią jest środowisko, które panuje wokół nas. Lubimy otaczać się zielenią, która nas uspokaja? Wystarczy ustawić wokół stanowiska pracy kilka kwiatków.

Organizacja dnia – bardziej elastyczny czas pracy

Dzięki oszczędności czasu na podróże oraz pobycie w domu jesteśmy w stanie wykonać więcej czynności. Przyjedzie kurier z wyczekiwaną paczką? I tak jesteśmy na miejscu. Potrzebujesz zrobić zakupy? Lubisz trenować? Zaoszczędzony czas na dojazdy możesz przeznaczyć w dowolny sposób.
Inną kwestią jest załatwienie czegoś w urzędzie lub wyjście do lekarza. W zależności od sposobu rozliczania czasu zazwyczaj wystarczy powiadomić, że przez chwilę nie będziemy dostępni.

Mniejszy stres

Po raz kolejny odwołamy się do punktu dotyczącego dojazdów do pracy. Mniejsza szansa na spóźnienie z powodu nadmiernego ruchu ulicznego zmniejsza szansę na stres.
Inną kwestią jest bezpieczeństwo, które kojarzy nam się z własnym domem. Sama obecność w nim może działać uspokajająco – szczególnie przy dobrej organizacji miejsca pracy. Dobre samopoczucie może poprawić nam bujna roślinność w pomieszczeniu, ładny widok z okna oraz ulubiony zwierzak.

Wady pracy zdalnej

Poniżej przyjrzymy się liście naszym zdaniem problemów, które można napotkać przy pracy zdalnej.

Wymagana samodyscyplina

Najtrudniejszym do spełnienia wymaganiem w przypadku pracy zdalnej jest samodyscyplina oraz umiejętność narzucenia sobie rytmu pracy. W domu bardzo łatwo o różnego rodzaju rozpraszacze. Zarówno pozostali domownicy jak i różne urządzenia mogą odwracać naszą uwagę. Kolejnym aspektem są czynności domowe – w domu zawsze jest coś do zrobienia co nie sprzyja skupieniu się na wykonywanej pracy.

Dlatego na początku pracownik, który będzie wykonywał czynności służbowe zdalnie powinien wydzielić sobie odpowiednie miejsce, najlepiej spokojne, w którym nikt nie będzie mu przeszkadzał. Dobrze, gdyby to pomieszczenie było oddzielne od reszty domu i dało się je zamknąć. Dobrą praktyką będzie również zapewnienie zaplecza na miejscu tak, aby jak najmniej trzeba było opuszczać domowe biuro.

Utrudniona komunikacja ze współpracownikami

Pomimo przeniesienia wielu aspektów życia codziennego do sieci, w wielu przypadkach komunikacja kanałem sieciowym jest utrudniona. Najprościej jest wyobrazić sobie sytuację, w której chcemy pokazać jakiś schemat. W biurze mamy do tego tablicę, którą widzą inni. Zdalnie pozostaje nam tylko współdzielenie ekranu, na którym rysowanie może być utrudnione.

Innym przykładem jest zwykła rozmowa. Gdy pracuje się wspólnie w biurze wystarczy zawołać kogoś lub podejść. W przypadku pracy zdalnej należy wykonać połączenie telefoniczne lub korzystając z jednej z wielu aplikacji np. Zoom lub Teams. Samo nawiązanie połączenia wydłuża ten proces. A gdy ktoś nie zdąży odebrać tracimy kolejne cenne chwile.

Trudność w wydzieleniu pomieszczenia biurowego w domu

Czasami problemem może być zbyt małe lub źle rozplanowane mieszkanie. Niestety nie zawsze uda nam się w ogóle znaleźć korzystne miejsce do pracy w domu. To może być problem, gdyż często wtedy osoba pracująca zdalnie ląduje przy biurku, które znajduje się w sypialni lub salonie.

Oprócz wymienionych w jednym z poprzednich punktów problemów możemy natrafić na kolejne. Gdy pracujemy w tym samym miejscu, które służy nam później do spania możemy później mieć problemy z usypianiem. Z kolei salon, który zazwyczaj kojarzy się z wypoczynkiem może zacząć nas rozpraszać, a sam relaks przez skojarzeniem z pracą przestać być wystarczający.

Brak dostępu do zaplecza

Niewątpliwą zaletą biura jest stały dostęp do akcesoriów biurowych takich jak:

  • wydajna drukarka umożliwiająca druk wielkoformatowy,
  • skaner wielkoformatowy.

W domu o wszystko należy zadbać samemu.

Klimatyzacja

Zbyt wysoka temperatura niekorzystnie wpływa na wydajność. Biura często posiadają klimatyzację, dzięki czemu zapewniają komfort termiczny.